llms.txt nedir, web sitesine nasıl eklenir?

llms.txt, bir web sitesinin kök dizinine konan ve büyük dil modellerine sitenin ne olduğunu ve en önemli sayfalarının hangileri olduğunu Markdown formatında özetleyen düz metin dosyasıdır. Jeremy Howard tarafından 2024'te llmstxt.org üzerinden önerilmiştir. Resmî bir standart değildir ve yapay zeka tarayıcılarının dosyayı ne ölçüde kullandığı henüz belirsizdir.

llms.txt dosyası ne işe yarar?

llms.txt dosyası, yapay zeka modellerinin bir siteyi anlamak için HTML sayfalarını tek tek ayrıştırması yerine kısa, temiz ve önceliklendirilmiş bir içerik haritası okumasını amaçlar. Menüler, çerez bildirimleri ve scriptler arasında kaybolan asıl bilgi, llms.txt içinde başlıklar ve bağlantı listeleriyle sade biçimde sunulur.

Önerinin çıkış noktası, dil modellerinin bağlam penceresinin sınırlı olmasıdır. Tipik bir kurumsal sayfanın HTML'inin büyük kısmı gezinme, stil ve izleme kodundan oluşur; gerçek içerik küçük bir paydır. llms.txt, bir modelin ya da ajanın siteyle ilgili soruya yanıt verirken önce nereye bakması gerektiğini söyleyen bir içindekiler tablosu gibi çalışır.

llms.txt formatı nasıl olmalı?

llms.txt formatı, llmstxt.org önerisine göre belirli bir sırayla yazılmış Markdown'dır: zorunlu tek öğe olan H1 başlıkta site veya proje adı, ardından alıntı bloğu içinde kısa bir özet, isteğe bağlı açıklama paragrafları ve H2 başlıklar altında bağlantı listeleri. Her liste satırı bir bağlantı ve isteğe bağlı kısa bir açıklamadan oluşur.

• —H1 başlık (zorunlu): Satır başında tek kare işaretiyle yazılan site veya marka adı. Dosyada yalnızca bir tane bulunur.
• —Özet (önerilir): Büyüktür işaretiyle başlayan alıntı bloğunda bir iki cümlelik tanım; kim, ne yapar, nerede hizmet verir.
• —Serbest bağlam (isteğe bağlı): Başlıksız paragraflar veya maddeler; modelin bilmesi gereken önemli notlar.
• —H2 bölümler: Hizmetler, Blog, İletişim gibi başlıklar altında gruplanmış sayfa listeleri.
• —Liste satırları: Her satırda Markdown bağlantı biçiminde sayfa adı ve adresi, ardından iki nokta ve kısa açıklama.
• —Optional bölümü: Adı tam olarak Optional olan H2 başlığı altındaki bağlantılar, bağlam kısıtlıysa atlanabilecek ikincil içerik olarak kabul edilir.

Öneri ayrıca sayfaların temiz Markdown sürümlerinin aynı adresin sonuna .md eklenerek sunulmasını da tavsiye ediyor. Topluluk içinde bazı siteler tüm içeriği tek dosyada toplayan bir llms-full.txt de yayınlıyor; bu kısım özgün önerinin zorunlu bir parçası değil, yaygınlaşan bir alışkanlık.

llms.txt ile robots.txt arasındaki fark nedir?

llms.txt ile robots.txt arasındaki fark amaçlarındadır: robots.txt, tarayıcılara hangi yollara erişip erişemeyeceklerini söyleyen bir erişim kuralı dosyasıdır; llms.txt ise erişimle ilgilenmez, yalnızca içeriği özetleyen bir rehberdir. Yapay zeka botlarını engellemek veya izin vermek hâlâ robots.txt'deki GPTBot, ClaudeBot ve Google-Extended gibi user-agent kurallarıyla yapılır.

• —Amaç: robots.txt erişimi yönetir; llms.txt içeriği özetler.
• —Statü: robots.txt, RFC 9309 ile standartlaşmış bir protokoldür; llms.txt bir topluluk önerisidir.
• —Format: robots.txt satır tabanlı direktiflerden oluşur; llms.txt Markdown'dır.
• —Hedef kitle: robots.txt tüm tarayıcılara yöneliktir; llms.txt dil modelleri ve yapay zeka ajanları içindir.
• —Etki: robots.txt'ye büyük tarayıcılar uyar; llms.txt'nin okunması garanti değildir.

llms.txt build sırasında otomatik nasıl üretilir?

llms.txt, sitenin içeriği zaten bir veri dizisinde veya CMS'te tutuluyorsa build sırasında otomatik üretilmelidir. Elle bakımı yapılan bir llms.txt, yeni sayfa eklendiğinde kolayca güncelliğini yitirir. Build betiği sayfa ve yazı listelerini dolaşarak başlık, URL ve kısa açıklamadan satırlar oluşturur ve dosyayı sitemap.xml ile aynı kaynaktan besleyerek çıktı klasörüne yazar.

404 Ajans sitesinde tüm hizmet sayfaları ve blog yazıları JavaScript veri dosyalarında tutuluyor. Prerender betiği, sitemap.xml'i üreten aynı sunucu girişinden bir llms.txt üretici fonksiyon çağırıyor; bu fonksiyon ajans özetini, hizmet sayfalarını ve blog yazılarını bölümlere ayırarak dosyayı yazıyor. Yeni bir yazı eklendiğinde sitemap ve llms.txt bir sonraki build'de kendiliğinden güncelleniyor.

• —İçerik kaynağını tek noktada tutun: sayfa ve yazı dizileri, CMS API'si veya Markdown klasörü.
• —Üretici fonksiyonu sitemap üretimiyle aynı yere koyun; iki dosya aynı URL listesini kullansın.
• —Her satırda mutlak URL, net bir başlık ve bir cümlelik açıklama kullanın.
• —noindex sayfaları ve yasal metinleri ana bölümlere değil, gerekiyorsa Optional bölümüne koyun.
• —Dosyayı build çıktısının köküne yazın ve depodaki kopyayı elle düzenlemeyin.

Türkçe karakterler llms.txt'de neden bozuk görünür?

Türkçe karakterler llms.txt'de genellikle sunucunun dosyayı charset belirtmeden text/plain olarak göndermesi yüzünden bozuk görünür. Tarayıcı karakter kodlamasını tahmin etmeye çalışır ve UTF-8 ile yazılmış ş, ğ, ı, İ gibi harfleri Windows-1252 sanarak anlamsız sembollere çevirir. Çözümün ilk adımı Content-Type başlığına charset=utf-8 eklemektir.

Bazı barındırma ortamlarında bu başlığı değiştirmek beklendiği kadar kolay değil. 404 Ajans sitesinin çalıştığı OpenLiteSpeed sunucusunda .htaccess içindeki AddType ve AddDefaultCharset direktifleri statik dosyalar için dikkate alınmadı; mod_rewrite ile tür atamak da başlığı güvenilir biçimde değiştirmedi. Bu yüzden build betiği dosyanın başına UTF-8 BOM (EF BB BF baytları) ekliyor. Tarayıcılar BOM'u görünce başlıktan bağımsız olarak UTF-8 kullanıyor.

BOM ideal değil, bir yedek çözümdür. Bazı ayrıştırıcılar dosyanın ilk satırını BOM ile birlikte okuyabilir; bu yüzden asıl hedef her zaman doğru Content-Type başlığı olmalıdır. Site Cloudflare arkasındaysa, yapılandırmayı değiştirdikten sonra önbellekteki eski yanıtın temizlenmesi için ilgili URL'nin önbelleğini boşaltmayı unutmayın.

Yapay zeka tarayıcıları llms.txt'yi gerçekten okuyor mu?

Yapay zeka tarayıcılarının llms.txt'yi gerçekten okuyup okumadığı 2026 itibarıyla net değildir. Google temsilcileri llms.txt'yi desteklemediklerini ve bir sıralama ya da AI Overviews sinyali olarak kullanmadıklarını ifade etti; büyük model sağlayıcılarının hiçbiri dosyayı düzenli işlediğini resmî olarak taahhüt etmedi. Dosya daha çok geliştirici araçları ve ajanlar tarafından kullanılıyor.

Buna rağmen llms.txt'nin maliyeti çok düşük: otomatik üretildiğinde bakım gerektirmez ve bilinen bir zararı yoktur. Kodlama asistanları, dokümantasyon araçları ve kullanıcı adına web'de gezinen bazı ajanlar dosyayı okuyabiliyor. Beklentiyi doğru kurmak önemli: llms.txt; prerender edilmiş HTML'in, doğru schema işaretlemesinin ve iyi yazılmış içeriğin yerine geçmez, onları tamamlayan küçük bir ek sinyaldir.