Web sitesine hangi Schema (JSON-LD) işaretlemeleri eklenmeli?

Bir web sitesine eklenmesi gereken temel Schema (JSON-LD) işaretlemeleri şunlardır: ana sayfada Organization veya LocalBusiness, hizmet sayfalarında Service, blog yazılarında BlogPosting, iç sayfalarda BreadcrumbList ve görünür soru-cevap bölümlerinde FAQPage. Her işaretleme sayfada gerçekten görünen içeriği tanımlamalı ve yayına çıkmadan önce Google'ın araçlarıyla doğrulanmalıdır.

Schema işaretlemesi (JSON-LD) ne işe yarar?

Schema işaretlemesi, sayfadaki içeriğin ne olduğunu arama motorlarına ve yapay zeka sistemlerine makine tarafından okunabilir biçimde anlatır. JSON-LD formatı bu bilgiyi HTML'den bağımsız bir script etiketi içinde tuttuğu için Google'ın önerdiği yöntemdir. Doğru schema işaretlemesi, zengin sonuç uygunluğu kazandırır ve işletme, hizmet ve yazar gibi varlıkların net tanınmasını sağlar.

Schema tek başına sıralamayı yükseltmez. Etkisi dolaylıdır: arama sonucundaki tarih, breadcrumb veya değerlendirme gibi zengin görünümler tıklama oranını artırabilir; bilgi grafiği ve yapay zeka yanıt motorları ise işletmenin adını, adresini ve hizmetlerini daha güvenle eşleştirir. Bu yüzden schema'yı bir hile değil, sitenin makineler için yazılmış özeti olarak düşünmek gerekir.

Ana sayfaya Organization mı LocalBusiness mı eklenmeli?

Fiziksel adresi olan ve belirli bir bölgeye hizmet veren işletmeler ana sayfaya LocalBusiness veya ProfessionalService gibi daha özel bir alt türü eklemelidir. Müşteriye açık adresi olmayan, tamamen çevrimiçi ya da çok ülkeli şirketler için Organization yeterlidir. LocalBusiness, Organization'ın alt türü olduğundan onun tüm özelliklerini miras alır.

Örnek bir LocalBusiness bloğunda @context değeri https://schema.org, @type değeri LocalBusiness olur. name alanına işletme adı, url alanına ana sayfa adresi, telephone alanına telefon yazılır. address alanı PostalAddress tipinde bir nesnedir ve streetAddress, addressLocality (örneğin İzmit), addressRegion (Kocaeli), postalCode ve addressCountry (TR) alanlarını içerir. areaServed hizmet verilen şehirleri, sameAs ise sosyal medya profillerini listeler.

• —@id: Varlığın kalıcı kimliği; örneğin ana sayfa adresinin sonuna #organization eklenmiş hali.
• —name, url ve logo: Marka adı, ana sayfa ve kare formatta logo adresi.
• —telephone ve address: Google İşletme Profili'ndeki bilgilerle birebir aynı olmalı.
• —areaServed: Hizmet verilen şehir veya bölgeler.
• —sameAs: Resmî sosyal medya ve dizin profilleri.
• —openingHoursSpecification: Fiziksel olarak ziyaret edilebilen işletmeler için çalışma saatleri.

Kalıcı bir @id tanımlamak, diğer sayfalardaki BlogPosting veya Service işaretlemelerinin publisher ya da provider alanında aynı varlığa referans vermesini sağlar. Böylece her sayfada işletme bilgilerini baştan yazmak yerine site genelinde tek ve tutarlı bir işletme varlığı oluşur.

Hizmet sayfalarına Service schema nasıl eklenir?

Service schema, bir hizmet sayfasının hangi hizmeti, kim tarafından ve hangi bölgede sunduğunu tanımlar. Web tasarım, SEO veya yazılım geliştirme gibi her hizmet sayfasına ayrı bir Service bloğu eklenir. Temel alanlar serviceType, provider (işletmenin @id referansı), areaServed ve description'dır; sabit fiyat varsa offers alanıyla belirtilebilir.

Örneğin bir Kocaeli web tasarım sayfasında serviceType değeri 'Web tasarım', provider alanı ana sayfadaki işletmenin @id değeri, areaServed alanı ise City tipinde Kocaeli, İzmit ve Gebze olabilir. Google'ın Service için ayrı bir zengin sonuç türü yoktur; bu işaretleme daha çok varlık anlama ve yapay zeka yanıtlarında doğru eşleşme için değer taşır.

Blog yazılarında Article mı BlogPosting mi kullanılmalı?

Blog yazılarında BlogPosting kullanmak en doğru seçimdir; BlogPosting, Article'ın bir alt türüdür ve Google ikisini aynı zengin sonuç kurallarıyla işler. BlogPosting için kritik alanlar headline, datePublished, dateModified, author, publisher, image ve mainEntityOfPage'dir. Tarihler ISO 8601 formatında olmalı ve sayfada görünen tarihlerle tutarlı kalmalıdır.

• —author alanında yalnızca metin yerine name ve url içeren bir Person veya Organization nesnesi kullanın.
• —dateModified değerini her build'de otomatik güncellemeyin; yalnızca içerik gerçekten değiştiğinde değiştirin.
• —headline değerini sayfadaki H1 ile uyumlu tutun.
• —image alanında geniş (en az 1200 piksel) ve sayfada gerçekten kullanılan bir görsel gösterin.
• —publisher alanında ana sayfadaki işletmenin @id değerine referans verin.

BreadcrumbList ne zaman gereklidir?

BreadcrumbList, sayfanın site hiyerarşisindeki yerini gösterir ve ana sayfa dışındaki iç sayfalara, özellikle blog yazılarına ve kategori altındaki sayfalara eklenmesi faydalıdır. Örneğin Ana Sayfa, Blog, Yazı Başlığı sıralaması. Her öğe position (1'den başlayan sıra), name ve item (URL) alanlarını içerir; son öğede item isteğe bağlıdır.

Google 2025 başından itibaren mobil arama sonuçlarında breadcrumb yolunu göstermeyi bıraktı ve yalnızca alan adını gösteriyor; masaüstü sonuçlarında ise breadcrumb görünmeye devam ediyor. İşaretleme site yapısını makinelere anlattığı için yine de eklenmeye değer, ancak mobilde görsel bir değişiklik beklenmemelidir.

FAQPage schema hâlâ işe yarıyor mu?

FAQPage schema geçerli bir işaretleme olmaya devam ediyor, ancak Google Ağustos 2023'ten bu yana SSS zengin sonuçlarını yalnızca iyi bilinen, yetkili kamu ve sağlık sitelerinde gösteriyor. Bir ajans veya KOBİ sitesine FAQPage eklemek arama sonucunda açılır soru görünümü sağlamaz, ama soru-cevap yapısını makinelerin okuyabileceği biçimde sunar.

Bu nedenle FAQPage işaretlemesini zengin sonuç beklentisiyle değil, içerik yapısını netleştirmek için kullanmak gerekir. Yapay zeka yanıt motorları ve diğer arama motorları, açıkça işaretlenmiş soru-cevap çiftlerini daha kolay ayrıştırabilir. Kural değişmez: işaretlenen sorular ve yanıtlar sayfada görünür şekilde yer almalıdır; gizli içerik işaretlemek yönergelere aykırıdır.

Schema işaretlemesi nasıl doğrulanır?

Schema işaretlemesi iki temel araçla doğrulanır: Google Rich Results Test, sayfanın Google'ın desteklediği zengin sonuç türlerine uygun olup olmadığını; Schema Markup Validator (validator.schema.org) ise işaretlemenin schema.org sözlüğüne göre doğru olup olmadığını gösterir. Yayından sonra Search Console'daki geliştirme raporları düzenli izlenmelidir.

• —Rich Results Test ile hem kod parçasını hem canlı URL'yi test edin; canlı test JavaScript sonrası HTML'i de gösterir.
• —Schema Markup Validator ile Google'ın desteklemediği ama geçerli türleri (örneğin Service) kontrol edin.
• —Ham HTML'de JSON-LD'nin bulunduğunu doğrulayın; yalnızca JavaScript ile eklenen schema bazı botlara ulaşmaz.
• —Search Console'daki yapılandırılmış veri raporlarında hata ve uyarıları takip edin.
• —Sayfadaki görünür bilgi ile işaretlemedeki bilginin (adres, tarih, fiyat) aynı olduğunu kontrol edin.

404 Ajans sitesinde her sayfanın JSON-LD'si, title ve canonical etiketleriyle aynı yapılandırma nesnesinden üretiliyor ve prerender sırasında ham HTML'e yazılıyor. Bu sayede JavaScript çalıştırmayan tarayıcılar da işaretlemeyi görüyor ve sayfa içeriğiyle schema arasında sapma oluşmuyor.